انواع نکاح و شرایط آن

پنجشنبه ۱۶ اسفند ۱۳۹۷

نکاح : به معنی ازدواج است.

انواع نکاح


1) نکاح دائم: عقد ازدواج که برای همیشه منعقد می شود را نکاح دائم می نامند. اصل نکاح دائم، یک قرارداد غیر مالی است که نیاز به رشد ندارد. نکاح دائم باید ثبت شود ولی ثبت نکردن آن باعث ابطال آن نمی شود ولی مجازات دارد.در نکاح دائم ، مرد حق ندارد بیش از چهار زن اختیار کند.
در نکاح دائم ، اگر مرد بیش از سه بار زن خود را طلاق دهد و دوباره رجوع کند ، به وجود محلل (خانم برای اینکه بتواند دوباره با همسر خود ازدواج کند،باید یک ازدواج دائم و رابطه زناشویی با فرد دیگر که محلل نام دارد، داشته باشد) نیاز است.
در نکاح دائم ، اجباری به مهریه نیست و در صورتی که مهریه مشخص نشده باشد ، زن مستحق مهرالمثل (در صورتی که زن و شوهر نزدیکی داشته باشند) یا مهرالمتعه (در صورتی که زن و شوهر نزدیکی نداشته باشند) می شود.
در نکاح دائم، نفقه زن از لحظه عقد بر شوهر واجب می شود و از زمان عقد از یکدیگر ارث می برند.
سوال: آیا در عقد نکاح می توان خیار شرط کرد؟
خیر، خیار شرط درعقد دائم باطل است ولی عقد را باطل نمی کند؛ ولی نسبت به مهر صحیح است.

2) نکاح موقت (صیغه): ازدواج موقت یا صیغه،قرارداد یا عقد غیرمالی است و تمامی شرایط صحت آن مانند عقد نکاح دائم است؛ به غیر از مهریه و مدت عقد نکاح. عدم وجود مهریه در عقد نکاح موقت سبب بطلان عقد نکاح است و باید مدت نکاح موقت تعیین شود و عدم تعیین مدت باعث باطل شدن آن می شود .                                                                                
 این نوع نکاح در قوانین ایران به تبعیت از فقهای امامیه به رسمیت شناخته شده است ولی اهل سنت و برخی از شیعیان مانند شیعیان زیدی آن را نامشروع و نوعی زنا می دانند.
مهریه در نکاح موقت (صیغه) ،شرط صحت است.
در نکاح موقت (صیغه)، طلاق راه ندارد و مرد می تواند در میانه مدت، بذل مدت کند؛ یعنی از بقیه مدت صرف نظر کند.
قبل از قانون حمایت از خانواده مصوب 1391 ، ثبت نکاح موقت الزامی نبود ولی با تصویب این قانون ثبت آن در مواردی که در ذیل توضیح داده می شود مانند نکاح دائم الزامی و در صورت عدم انجام این امر مجازات قانونی نیز تعیین شده است.
در نکاح موقت، اگر بچه ای به دنیا بیاید،بچه از پدر و مادر خود ارث می برد و پدر و مادر نیز از آن بچه ارث می برند؛ ولیکن ، زن و مرد از یکدیگر ارث نمی برند.شرط ارث بردن زن و مرد در نکاح موقت باطل است؛ ولی باعث بطلان نکاح نمی شود.
در ازدواج موقت ، زن مستحق دریافت نفقه نمی شود مگر خلاف آن شرط شده باشد.
ثبت نکاح موقت اختیاری است؛ به جز در سه مورد:
1-باردار شدن زوجه
2-توافق طرفین
3-شرط ضمن عقد
مدت عقد نکاح منقطع (صیغه) را می شود تمدید کرد و هم چنین طرفین می توانند پس از پایان مدت یا در همان مدت نکاح موقت ،مرد ما بقی مدت را بذل نموده و آن را به ازدواج دائم تبدیل کنند.

تعیین مهریه در نکاح موقت:
در ازدواج موقت ، باید مهریه ای تعیین شود و مقدار آن بسته به توافق طرفین است. بر خلاف ازدواج دائم که تعیین مهریه را می توان به بعد از ازدواج موکول کرد یا اصولا توافقی بر آن نکرد ، درازدواج موقت ،عدم تعیین مهریه در زمان عقد ، موجب باطل شدن قرارداد می شود.
درازدواج موقت ، زن تنها می تواند در یک زمان با یک مرد در عقد نکاح باشد ولی برای مرد محدودیت عددی وجود ندارد؛ ولی در عقد دائم که به چهار همسر همزمان محدود شده است.

اجازه پدر:
در عقد موقت، برای دختر باکره اجازه پدر لازم است ولی برای دختر غیر باکره نیازی به اجازه پدر نیست؛ اگر پدر و پدر بزرگ پدری دختر در قید حیات نباشند یا به آن ها دسترسی نداشته باشد، نیازی به اذن آن ها وجود ندارد و دختر می تواند با همسر دلخواه خود ،ازدواج کند.

شرایط نکاح موقت
ازدواج موقت به این معنا است که دو نفر به طور موقت و مدت دار و با تعیین زمان و مهریه لازم به عقد یکدیگر در می آیند، که این عقد دارای شرایطی است که در ذیل بیان می شود.

شرایط ازدواج موقت
1-در ازدواج موقت رضایت دو طرف و خواندن صیغه کافی است و نیازی به نوشتن و شاهد ندارد.
2-خود زن و مرد می توانند با تعیین مدت زمان عقد موقت (از یک ساعت تا چند سال) و تعیین مهریه (از هزار تومان تا...) و خواندن صیغه عقد موقت (زوجتک نفسی بنفسک فی المده المعلوم والمهر المعلوم_ خودم را به تو تزویج کردم برای مدت معین با مهر معین)به یکدیگر محرم شوند.
نکته: اگر خود زن یا مرد نتوانند صیغه عقد موقت را به لهجه عربی صحیح بخوانند به هر لفظی که بخوانند صحیح است ولی باید لفظی را بگویند که معنی کلمات زوجت و قبلت را بفهماند.
3-عقد موقت طلاق ندارد، و با بذل باقی مدت عقد موقت توسط مرد به زن و یا تمام شدن مدت، عقد موقت تمام می شود.
4-شخصی که صیغه عقد موقت رامی خواند باید عاقل و بالغ باشد.
5-دختری که به سن بلوغ رسیده و رشیده است یعنی مصلحت خود را تشخیص می دهد اگر بخواهد شوهر کند اگر باکره باشد که اذن پدر یا جد پدری او لازم است ولی اگر باکره نباشد و بکارتش به هر دلیلی از بین رفته باشد نیازی به اذن پدر یا جد پدری ندارد.
6-زن تا زمانی که در عقد موقت شخصی است نباید همسر شخص دیگری باشد.
7-اگر زنی می خواهد به عقد موقت مردی درآید اگر قبلا در عقد شخص دیگری بوده است و طلاق گرفته و یا مدت عقد موقتش به پایان رسیده باید عده خود را گذرانده باشد.
8-اگر زنی در عقد شخص دیگری بوده و قصد دارد در آینده با مرد دیگری ازدواج کند باید با او زنا نکرده باشد زیرا اگر مردی با زن شوهر داری زنا کند برای همیشه به او حرام می شود.
در صورتی که مرد مدت صیغه عقد موقت را ببخشد اگر با او نزدیکی کرده باشد باید تمام مبلغ مهریه را بپردازد و اگر نزدیکی نکرده باشد باید نصف مهریه را بپردازد.

برچسب‌ها:
نظرات کاربران

شما میتوانید نظر خود را در مورد این مطلب بیان کنید.

ایمیل شما منتشر نخواهد شد.
حروف بزرگ و کوچک یکسان است.